زند چہ عمل ءَ جوڑ بیت

نبشتہ کار: محمد خان بلوچ
رجانک: جورین بلوچ

زندگیں راج وتی راجی بقاء، راجی شرپ، زبان، دود ءُ ربیدگ ءُ پجار ءِ زندگ دارگ ءِ واستہ عملی کار کن انت ءُ ھمے زندگیں راجانی چیدگ انت۔ بندپتر ءِ وانگ ءَ چہ زانگ بیت کہ وتی وھد ءَ ھندوستان ءِ سر ءَ ھاکمنی کنوکیں مغل ءَ وھدے عیش ءُ عشرت ءِ راہ زُرت گڑا آ نا تھنا چہ وتی ھاکمی ءَ زبھر بوت انت بلکیں بندپتر ءِ تاکاں آیانی عبرتناکیں شکست ءِ داستان ھم وانگ ءِ واستہ دست کپیت کہ عیش ءُ عشرت ءُ بے عملی ءِ سبب ءَ دنیا ءِ تہ ءَ آیانی نسل ءُ نام گار بوتگ۔ راجاں چہ زوال ءَ رکینگ، عملی کردار پیلو کنگ ءُ وتی پجار ءُ ھستانک ءِ رکینگ ءِ واستہ واجھیں نبشتہ کار آیانی داستاناں شِہمیں درور ءِ رنگ ءَ بیان کن انت ءُ راجاں ءَ سبک دیگ ءِ کوشست ءَ کن انت۔
بلوچ راج ءِ راجدپتر ءَ چہ ھم ھمے زانگ بیت کہ وھدے آ یکجاہ بوتگ انت ءُ زھم اش دست ءَ بوتگ ءُ عملی کردار پیلو کنگ ءَ بوتگ انت گڑا نا تھنا آیانی پجار سلامت بوتگ بلکیں آیانی ھکومتی ءُ اقتدار اعلیٰ مھکم بوتگ ءُ آیانی ھاکم ءُ استان ہمساھگیں ملکانی واستہ کمکار بوتگ۔ بلے وھدے بلوچ ءَ بے پروائی ءُ عیاشی ءِ راہ زرت گڑا نا تھنا چہ ھاکمی ءَ زبھر بوت انت بلکیں آیانی راجی بقاء ءُ سلامتی ھم گپچل ءِ دیمپان بواں بوت ءُ نو جیڑہ داں اد ءَ اتکگ ءُ سر انت کہ بلوچ ءِ ھستی ءِ ھلاس بوگ ءِ ھترہ ودی بوتگ۔
اے سنگ ءِ سر ءِ لکیر انت کہ دنیا ءِ تہ ءَ ھما راج مُشکل ءُ چیلنجانی دیمپانی ءَ کت کن انت کہ آیانی مردم ھاس ورنا لیکہی پگر ءُ سوچ، راجی جیڑہ ءَ چہ آژنا، وتن ءُ راج ءِ مہر ءَ چہ سرچکار ءُ راج ءِ مارشتاں سرپد بنت ءُ ہمے رِد ءَ جہد کن اَنت۔
راجدپتر ءِ اے نازرکیں ءُ گرانیں وھد ءَ بلوچ مات، گُھار ءُ کماشانی امیتانی بُندر ورنائیں پدریچ انت۔ ورنایاں چہ مُراد ھما ورنا کہ راجی درد ءَ آژنا انت ءُ علمی ءُ پگری ھساب ءَ وتی زمہ واریانی پیلو کنگ زانگ ءَ انت۔
چہ بی ایس او ءِ ورنایاں بلوچ راج باز امیت داریت ءُ بلوچ سرمچار ھم چہ آیاں عملی کردار پیلو کنگ ءِ امیت ءَ دار انت۔ بی ایس او ءِ ورنا ھما وھد ءَ راج ءِ دیم ءَ سوبمند بوت کن انت ءُ راج ءِ رکینگ ءَ سوبمند بوت کن انت وھدے آ دنیا ءِ مٹ بؤکیں جاورھال، بلوچستان ءِ سر ءَ آئی ءِ سان، بلوچ ڈیھ ءِ جغرافیائی، مالی، اسٹریٹجک ارزشت ءُ آ دگہ آزاتی ءِ جنزاں چہ آژنا بہ بنت ءُ عملی ھساب ءَ راج ءَ را گلامی ءِ مارشت ءَ منارینگ ءِ بودشت بہ دار انت۔
ورنا اگاں وتی راج ءَ چہ گلامی ءِ زمزیلاں رکینگ لوٹ انت گڑا آیاں زمینی راستی وتی دیم ءَ ایر کنگی انت ءُ عملی گامگیج زورگی انت ءُ علمی ھساب ءَ عمل ءِ وسیلگ ءَ دُژمن ءِ پروپگنڈہ مہم، دلپرش کنوکیں کارست، راج ءِ نام ءَ سیاست کنوکیں پارٹی ءُ گڈءُمُنجی ودی کنوکیں نبشتہ کاراں گپ ءُ تران ءُ مھکمیں منانکاں گوں جواب بہ دینت ءُ آیاں بے سوب بہ کن انت۔
بی ایس او ءِ سنگتانی ھیال انت کہ دُژمن ءَ آجوئی ءِ جنز ءِ دارگ ءِ وتی ترزکار مٹ کتگ گڑا مارا ھم جیڑگی ایں کہ دُژمن چوں مئے سر ءَ اُرش کنگ ءَ انت۔ وھدے مئے سنگت عملی ھساب ءَ میدان ءَ عمل کنگ ءَ بنت گڑا ایشی ءِ ھچ سبب بوت نہ کنت کہ ما وتی دیم ئیگ ءِ نیت ءُ ترزکار ءِ سرپد بوگ ءُ دارگ ءِ واستہ نزوری یا بھیائی پیش بہ داریں۔ پرے ہاتر ءَ مارا سک سنگینی ءَ گوں جیڑگی ایں ءُ اے ھما وھد ءَ مھکم بیت کہ وھدے ما وتی ترزکار ءُ شوربندیانی چار ءُ بچار ءَ بہ کن ایں ءُ آیانی تہ ءَ مٹی ءُ بدلی بیار ایں۔ جزباتی اوگام، نگد ءِ نیت ءَ نگد ءِ پالیسی، دومیانی نیتانی سر ءَ شک کنگ ءُ زبانی گپ ءُ ہالتاکی بیان ءَ چہ وت ءَ را رد دیگ ءُ تاوان دیگ ءَ ابید دگہ ھچ رست نہ کنت۔
ما پیسر ءَ ھم وتی نبشتہانی تہ ءَ نبشتہ کتگ کہ بلوچ ورنایاں وت ءَ را چہ رد سیاسی روشت، اناپرستی، زاتی دوستی ءُ نا دوستی، نگد ءِ نیت ءَ نگد، جزباتی اوگام، شخصیت پرستی، کوریں بروسہ، دومیانی سر ءَ شک کنگ ءِ ھواری ءَ گداری ءُ وتن دوستی ءِ سرٹیفکٹ دیگ ءَ بہ رکین انت، پرچا کہ اے چیز یک پگری سنگتے ءِ واستہ کشندھیں زھر ءَ ابید دگہ ھچ نہ انت۔
بلوچ ورنا ءُ بی ایس او ءِ سنگتاں عملی ھساب ءَ راج ءَ گوں نزیکی کنگی انت پرچا کہ ھما وھد ءَ داں راج ءَ را جنز ءِ بارو ءَ سرپدی نہ بیت گڑا راج ءَ را جُنز ءِ دوزواہ ءُ دُژمن ءِ ھلاپ بوگ ءَ پہ رازی کنگ سک گران انت۔
پہ ستک اے گپ ءَ ہرکس ماریت کہ بلوچ ءَ مہر دیگ ءَ ابید آئی ءِ دل ءَ وتی نیمگ ءَ ترینگ سک گران انت گڑا پرچا ما مہر ءِ راہ ءَ مہ زور ایں ءُ راج ءِ نیمگ ءَ مہ رویں پرچا کہ وھدے مئے ورنا سر داں پاد مہر ءِ منوگر، اخلاق، عملی کردانی واھند بنت ءُ میتگ ءُ بلوچ گداناں رؤنت وتی توار ءَ سر کنگ لوٹ انت گڑا من ءَ پہ ستک بروسہ انت کہ راج ءِ ہمراداری ءُ مہر ءِ گرگ آسان بیت بلے شرت ایش انت کہ ورنا وتی روشت ءُ پالیسیاں مٹ بہ کن انت ءُ وت ءَ را بلوچ تب ءُ نفسیات ءِ ھساب ءَ سازگ ءِ جہد ءَ بہ کن انت۔
گیشتر وھد ءَ گندگ بیت کہ مئے مستریں سنگت ورنایاں دلپروش، بے عمل ءُ اناپرستیں سیاسی جھگیر ءُ ورکرانی کِرا رؤگ ءَ دار انت پرچا کہ آ آیاں گیر سنجیدہ ءُ گیر سیاسی سوج دینت ءُ گڈءُمنجی ودی کن انت بلے من زاتی ھساب ءَ اے عمل ءُ پالیسی ءِ سک ھلاپ آں پرچا کہ دلپروشیں مردماں دوبر زندگی ءِ نیمگ ءَ آروکیں مردم ھما انت کہ آیاں زندگ بوگ ءِ واب گوں انت ءُ یک مکسدے ءَ پہ زندگ بوگ لوٹ انت۔ اے گپ ءَ مَن ایں کہ گوستگیں 60 سال ءِ گیر سیاسی روشت، پائدگانی جنگ ءَ سیاسی کارندگ ءُ ورنا دلپروش کتگ انت گڑا آیا اے مئے زمہ واری نہ انت کہ ما اے ورنایانی کرا برو ایں آیاں منزل ءِ واھشت، تھاریں شپاں پد بام ءِ بلگ ءِ امیت ءَ بہ دیے ایں ءُ عملی راہ ءَ گامگیج اش بہ دیے ایں ءُ راجی جنز ءِ نیمگ ءَ بیار ایں اش۔ اوشتاتگیں چیز ھما وھد ءَ سُرگ ءَ لگیت وھدے آئی ءِ کش ءُ گور ءَ سُر ءُ پُرے بیت کہ ایشی ءِ واستہ مکناتیسی کشش ءُ جزب کنگ زلوری انت۔
اگاں ورنا وتی عملی کردار ءِ سَوب ءَ اوشت آماچی ءُ ھاموشی ءَ پروش دیگ ءِ جہد ءَ بہ کن انت گڑا منی ایمان انت کہ ما وتی عمل ءِ وسیلگ ءَ بے عمل (رد کپتگیں) مردماں ھم عملی راہ ءِ نیمگ ءَ آؤرت کن ایں پرچا کہ وھدے کسے ءَ شعوری ھساب ءَ گلامی ءِ مارشت بہ بیت گڑا ھاموشی ءُ بے عملی ءِ پروشگ ءَ شعور وت مردماں مجبور کنت۔ راج ءِ نام ءَ سیاسی دکانداری کنوکیں جھگیراں راستیں راہ ءَ آرگ گران انت بلے آیانی پُشت ءَ کپتگیں سیاسی جہدکاراں عملی گپ ءُ تران ءُ زمینی راستیاں دیم ءَ ایر کنگ ءُ مسال دیگ ءُ بلوچ ءُ بلوچستان ءِ مچانکی جاورھالانی ھساب ءَ راست دوستی ءُ راستی ءِ بنیاد ءَ وتی کارانی تہ ءَ ھوار کنگ بوت کن انت۔
ھما ھد ءَ داں بی ایس او ءِ ورنایانی تہ ءَ گڈءُمنجی ودی کنگ ءِ سیادی انت گڑا ایشی ءِ بارو ءَ دنیا ءِ برجاہیں جنزانی وانگ ءَ چہ زانگ بیت کہ پگری ءُ عملی جہدکار بیھ ھم دلپروشی ءِ آماچ نہ بنت ءُ ناں کہ آ گیر سیاسی روشتانی سبب ءَ گڈءُمنجی ءِ تہ ءَ کپ انت پرچا کہ پگر ءُ جیڑگ ءَ چہ سرچکاریں یک بے سلاھیں ورنایے ءَ تاکت ءَ چہ تاکتورتریں پوجی تاکت ءُ سامراجی شوربندی دلپروشی ءُ بے سوبی ءِ آماچ کت نہ کن انت گڑا پرچا مارا شک ایں کہ مئے ورنا ایشانی دیواناں نِند انت ھراب بنت۔ اگاں چوشیں جاورھالے ءُ واکی بی ایس او ءِ پگری سنگت دومیانی دیوان ءُ پروپگنڈہ ءِ سبب ءَ چہ وتی راہ ءَ گستا بوت کن انت گڑا مارا جیڑگی ایں کہ انگت مئے ورنا نہ رُستگ انت ءُ آیانی سر ءَ گیش کار کنگی ایں داں کہ عملی میدان ءَ آ دلپروشی ءِ آماچ مہ بنت ءُ ھاٹیگ اش جواب مہ دیے اَنت ءُ مہ نند انت۔

ایشی ءِ بارو ءَ مئے سیاسی استاد سنگت فدا بلوچ ءِ درس مئے واستہ راہ ءِ چراگ انت کہ آ پان بلوچ ازم ءِ گپ ءَ کنت ءُ وت بگیر پارٹی ءُ ٹولیانی پرک ءُ پیر ءَ بلوچانی گْور ءَ روت ایں ءُ آیاں جنز ءِ تہ ءَ وتی بھرے مان کنگ ءِ دستبندی ءَ کنت۔ اگاں واکی ما فدا ءِ پدریچ ایں گڑا مارا چہ راجی پگر ءَ سرچکار بوگی ایں ءُ وتی کردار پیلو کنگی ایں۔ ایشی ءِ واستہ نا تھنا مارا کوچگ ءُ میتگاں رؤگی ایں بلوچ مھلوک ءَ شعور ءُ سرپد دیگی ایں بلکیں مارا ہر پارٹی ءِ جہدکارانی ( آ توری پارلیمانی پارٹی بہ بنت) کرا رؤگی ایں ءُ آ چہ راستی ءَ سرپد کنگی انت داں ھما بلوچ ورنا( آ کجام ھم پارٹی ءَ بہ بنت) شعوری بنیاد ءَ وتی جھگیرانی پالیسی ءُ پائدگاں سرپد بہ بنت آیاں گوں پگری بنیاد ءَ ایراد بہ کن انت ءُ راستیں مِنزل ءِ نیمگ ءَ وتی گاماں چست بہ کن انت۔ اگاں واکی ما چوش کت کن ایں گڑا اے مئے درستاں چہ مستریں سوبمندی بیت کہ ما عملی ھساب ءَ زمیر ءِ عدالت ءَ پیش بوتگ ایں ءُ یک ورنایے ءَ راستیں راہ ءَ آرگ ءِ جہد کتگ۔
مارا اے ھک نیست کہ ما کسے ءِ سر ءَ بگیر جواز ءَ نگد بہ کن ایں پرچا کہ اگاں ما وت عملی کردار پیلو کنگ ءَ ایں گڑا مئے عمل ءُ کردار راستی ءَ سوداباز ءُ مفادپرستاں راج ءِ نگاہ ءَ آیانی راستی ءِ پیش دارگ ءَ بس انت۔ ایشی ءِ واستہ سرمچارانی ترزکار ءُ کردار مئے دیم ءَ زندگیں مسال انت کہ ایشی ءِ سَوب ءَ آ راج ءِ نگاھاں وتی شرپے ءِ گرگ ءَ سوبمند بوتگ انت ءُ پارلیمانی ٹولیاں تاوان دیگ ءَ ھم سوبمند بوتگ انت۔

بلوچ راج ءَ ھوار راجدپتر ءَ ھم بی ایس او ءِ پگری سنگتانی کوپگاں مزنیں زمہ واری یے۔ ھمے ھاتر ءَ آیاں گرانی، پریشانی ءُ گرانیں چکاسانی واستہ عملی ھساب ءَ تیار بوگی انت پرچا کہ آؤکیں باندات ءَ راجدپتر ءِ آمدگِس ءَ آیاں وتی کردار ءِ بنیاد ءَ جواب دیگی انت۔

ءُ اگاں ما باندات ءِ راجدپتر ءَ وت ءَ را “مجرم” ءِ نام ءَ چہ وت ءَ را رکینگ لوٹ ایں گڑا مارا عملی کردار پیلو کنگی ایں ءُ راج ءِ بھت ءِ مٹ کنگ ءِ واستہ “راہ ءعمل” زورگ ءِ زلورت انت پرچا کہ ہرچ عملے یک رد عملے ھست انت ءُ ہرچ عمل ءِ وتی یک آسرے ھست انت۔ اگاں ما راستیں عمل کن ایں گڑا ما بندات ءِ راجدپتر ءَ “نجات دہندہ” ءِ نام ءَ یات کنگ بیں۔ اگاں نا دگہ آسر مئے ھک ءَ نہ بنت مارا اے گپ ءِ سر ءَ جیڑگی ایں، زند چہ عمل ءَ جوڑ بیت ءُ عمل ءِ وسیلگ ءَ چہ نپری نا راجانی زند وشھال کنگ بوت کن انت ءُ باندات رکینگ بوت کنت۔