گوں پزئیسٹ یے ءَ جُست

شولان بلوچ: چہ ایٹمی تراک ءَ چے بیت؟ ءُ سائنسی رد ءَ اِشی ءَ ماں چاگرد ءُ کلائمیٹ ءِ سر ءَ چونیں سان کپ اَنت؟

سازین بلوچ: اِشی ءَ پیسر مارا سرپد بوگی ایں کہ نیوکلیئر تراک چے یے؟ نیوکلیئر ءِ لبز دراتکگ چہ نیوکلیس ءَ بہ زاں ایٹم ءِ تہ ءَ موجودیں نیوکلیس ءَ گوں بندوکیں عمل کہ پہ درور نیوکلیئر ری ایکشن۔ چوشکہ ایٹم ءِ سرجمیں تاکت(انرجی)آئی ءِ نیوکلیس ءِ تہ ءَ اَنت، وھدیکہ یک ایٹمے پروشگ یا دومی ایٹم ءَ گوںھوار کنگ بیت چہ اِشی ءَ مزنیں انرجی یے ودی بیت۔ اے عمل ءِ تہ ءَ ھمود ءَ کہ سرجمیں انرجی ھست اَنت بہ زاں نیوکلیس ءِ جند پروشگ بیت۔ اے عمل ءِ تہ ءَ یورینیم ءَ زیر اَنت، وھدے یورینیم ءِ ایٹمے ءِ نیوکلیس ءِ سر ءَ نیوٹرونانی اُرش کنگ بیت گڑا نیوکلیس پرُش ایت ءُ اد ءَ چہ مزنیں انرجی یے ودی بیت، پدا ھمے عمل ءِ تہ ءَ دگہ نیوٹرونے ھم ودی بیت کہ آ رؤت دومی نیوکلیس ءِ سر ءَ ارش کنت۔ اد ءَ چہ یک چین ری ایکشنے جوڑ بیت ءُ اے عمل ھمے رنگ ءَ رؤان کنت۔ چرے عمل ءَ سکیں مزنیں انرجی یے ودی بیت کہ آ انرجی ءَ اگاں تراک ءِ تہ ءَ کارمرز بہ کن ئے گڑا مزنیں تباھی یے کئیت۔ پہ ایٹمی تراک ءِ ھاتر ءَ ھمے عمل زیرگ بیت ءُ انچو ڈیزائن کنگ بیت کہ وھدے اے تراک بوت گڑا آ وتی کش ءُ گور ءِ سرجمیں چِزاں تباہ کنت۔ بنداتءَ ترندیں تراکے بیت کہ ھما ھاسیں جاہ ءِ ھمُک مادی چیزاں تباہ کنت، آئیءَ پدتھرمل ریڈیشن بیت کہ کش ءُ گور ءِ داں دیریں چیزاں سوچان کنت ءُ آئی ءَ پد گوات ءِ تہ ءَ میزان میزان ءَ ریڈیشن شِنگ بوان بنت۔ اے عمل نہ اوشتیت بلکیں رؤان کنت ءُ شِنگ بوان کنت۔ چرے تراک ءَ پرشتگیں ایٹم بہ زاں ریڈیشن زمین ءُ گوات ءِ تہ ءَ ھوار بنت ءُ آھانی دیم ءَ دگہ کجام ھم الیمنٹے کئیت آئی ءَ گوں ری ایکشن کن اَنت ءُ آھاں پروشان بنت کہ اے ایٹمی ڈیکے ءِ نام ءَ زانگ بیت۔ وھدے کہ ریڈیشن بیت گڑا زمین ءِ تہ ءَ موجودیں ھمُک چیزانی ابرمی جوڑشت ءَ پروش ایت ءُ آوتی راستیں دروشم ءَ نہ بیت۔ھمے پیم گوات ءِ سر ءَ ھم سان کپ ایت پدا اے ریڈیشن گوات ءِ وسیلہ ءَ سپر کنان کن اَنت ءُ دومی جاھاں شِنگ بنت۔ چہ اِشی ءَ زمین ءِ سر ءَ کشت ءُ کشاری بیت نہ کنت، آئی ءِ آپ زہریلہ بیت، آئی ءِ ھمُک مواد چہ ریڈیشن ءَ پُر بنت ءُ تاوان دے اَنت۔ وھدیکہ گوات ءِ تہ ءَ ھوار بنت گڑا گوات ءِ تہ ءِ آدگہ گیساں سانمند کنت ءُ گوں ساہ ءِ زیرگ ءَ انسان ءَ درد بیت، چہ گوات ءَ انسان ءِ تہ ءَ ریڈیشن روت ءُ انسانی بالاد ءَ تاوان دنت، درچک ءُ داراں تاوان دنت ءُ اِشاں ھوار زمین ءُ گوات ءَ سرجمیں کہ ابرمی جوڑشتے ھست آئی ءَ پروش ایت ءُ نا سلامت کنت۔

شولان بلوچ: ریڈیشن ءِ سان داں چنچوک ءَ برجاہ بنت ءُ اِشی ءِ دارگ ءِ ھاتر ءَ چوشیں عملے ھست ؟

سازین بلوچ: وھدیکہ تراک بوت گڑا آئی ءَ پد ریڈیش بندات بیت ءُ گوات ءِ تہ ءَ ھوار کپ اَنت۔ اے ریڈیشن وت بِھ ھلاس نہ بنت ءُ داں ھزاراں سالاں برجاہ بنت۔ اے چیز کار دار ایت کہ اے عمل ءِ تہ ءَ یورینیم ءِ کجام تہر ءِ ایٹم کارمرز کتگ ءُ آھانی آئسوٹوپس بہ زاں جوڑشتی ابرم چے بوتگ۔بنداتی دور ءَ ریڈیشن تباھی کنت ءُ یک بھرے ھلاس بیت بلے دومی پشت کپتگیں بہر گوات ءِ تہ ءَ سالانی سال بنت۔ انچیں بیت کہ ماھانی تہ ءَ موجود بنت ءُ وتی زور ءَ جن اَنت پدا نزور بنت بلے ھلاس نہ بنت ءُ انچیں باریگ ءَ سالانی سال برجاہ بنت۔ وھدیکہ ریڈیشن گوات ءِ تہ ءَ بوت گڑا آ ھور ءِ دروشم ءَ دوبر زمین ءِ سر ءَ انسانانی سر ءَ کئیت، گوات ءِ تہ ءَ کہ باز بوت گڑا موسماں مٹ کت کنت پہ درور ھور نہ بیت، ھُشکی بیت، سک سرد بیت یا سک گرم بیت کہ چہ اِشی ءَ زمین ءِ موسم مٹ بنت۔ اے ھما ایٹمی تراک ءِ سر ءَ کار داریت کہ چوں ءُ کجام رنگ ءَ ءُ کجام پہریزیاں گوں کنگ بوتگ پہ درورجاپا ن ءِ شہر ہیروشمیا ءِ سر ءَ ایٹمی تراک ءَ پد مرچی اود ءَ مہلوک جاہمنند اِنت ءُ زمین آباد اِنت، کمو سان ھست اَنت بلے آباد اِنت۔ دومی نیمگ ءَ روس ءِ شہر چیرنوبل اِنت کہ داں روچء مرچی اود ءَ ریڈیشن بے کساس ھست ءُ سرجمیں شہر ہالیگ کنگ بیتگ ءُ مردم نیست ءُ نئیکہ اود ءَ درچک ءُ دار بیت ءُ نہ اود ءِ موسم شر بوتگ۔ چیرنوبل ءَ چوشکہ ری ایکٹر پروش ایت ءُ سرجمیں ریڈیو ایکٹیو مواد شِنگ بنت ءُ جاپان ءِ ایٹمی تراک زمین ءَ پیسر تراکینگ بیت ءُ آئی ءِ سان دیمتر ءَ کمتر بنت۔
بلے چوناھا ریڈیشن سرجمی ءَ ھچبر ھلاس نہ بنت ءُ نئیکہ انسان اِشی ءَ داشت کنت بلکیں اے یک ابرمی عملے کہ یکبرے بندات بوت پدا رؤان کنت کہ مدام زمین ءُ گوات ءِ تہ ءَ ھست بنت ءُ انسانی زِند ءَ سانمند کنان بنت۔ چہ اِشی ءَ رکگ ءِ ھاتر ءَ انسانانی سر ءَ دلگوش دیگ ءُ آھانی جانسلامتی ءِ مدام چک ءُ تان کنگ ءُ علاج کنگ بوت کنت۔